Biodiversiteit op het erf en in je tuin

Informatie en plezier over bloemetjes en beestjes in het duurzaamheidscafé

Op 19 november stond het duurzaamheidscafé van Duurzaam Drimmelen in het teken van biodiversiteit. Kijk in het buitengebied en je ziet veel kale boerenerven. In de dorpen zie je veel betegelde tuinen. Daar is niet veel leven. Want zonder bloemen zijn er geen vlinders en bijen, en ook geen vogels, omdat er voor hen geen insecten en geen schuilplaatsen zijn. Dat moet anders, er moet weer meer leven komen: biodiversiteit!
Hoe, dat kregen de bezoekers te horen van Arjen Stoop en Jan Ligthart in het clubgebouw van de Madese Natuurvrienden.

Arjen Stoop, actief bij de Madese Natuurvrienden en in het dagelijks leven veldwerker bij Het Brabants Landschap, vertelde over het Project Erven Plus. Daarmee worden eigenaren van erven in het buitengebied ondersteund die meer leven op hun erf willen. Ook de gemeente Drimmelen doet mee aan het project, als een van de 24 Brabantse gemeenten die zich daarvoor hebben aangemeld. De gemeente neemt de helft van de kosten voor haar rekening of liever gezegd: de gemeente heeft een bedrag beschikbaar gesteld dat door Het Brabants Landschap met hetzelfde bedrag is aangevuld.
De regeling werkt zó. De eigenaar van een erf meldt zich aan, waarna een erfscan wordt gedaan. Die leidt tot een advies op maat. Over de beplanting, waar die moet komen te staan, en waar bijvoorbeeld nestkasjes moeten worden opgehangen. Het plantgoed en de nestkasten worden vervolgens geleverd.
Daarná moet natuurlijk worden gemonitord of de biodiversiteit op dat erf door de maatregelen is vergroot. Dat doen de Madese Natuurvrienden. Als het bijvoorbeeld de bedoeling is dat er meer zwaluwen op een erf nestelen dan worden de nestjes geteld en blijkt of het doel wordt bereikt.

Op het moment zijn de medewerkers van het Coördinatiepunt Landschapsbeheer druk met de erfscans. De erven worden bekeken door het oog van de erfbewoners. Het projectplan noemt de mus, de zwaluw, de uil en de vleermuis. Uitgangspunt van de scans zijn de drie V’s: veiligheid, voer en (de mogelijkheid tot) voortplanting. Hagen bieden veiligheid aan vogels en als ze bloeien komen er insecten en vlinders op af die door de vogels worden gegeten. Muizen zijn minder geliefd maar zijn een belangrijk onderdeel van het dieet van uilen. Onder rottend blad overleven kevers en andere beestjes de winterperiode. Een heel systeem van eten en gegeten worden dus.
Arjen Stoop benadrukt trouwens dat Erven Plus geen nestkasten parade is. Nestkasten worden alleen geleverd als die voor de vogels nodig zijn. Daarbij wordt er rekening mee gehouden dat sommige vogels niet samen kunnen op één erf. Dan moet er een keuze worden gemaakt.

Previous Image
Next Image

info heading

info content


“Vanaf het begin was het eigenlijk niet te behappen, zo veel aanmeldingen waren er voor het project Ervan Plus”, aldus Arjen. “Het zat gelijk vol. Met werving voor nieuwe aanmeldingen doen we het daarom rustig aan.” Hij adviseert mensen die hun erf graag willen verbeteren een zogenaamde subsidie- en adviescheck aan te vragen bij het Coördinatiepunt Landschapsbeheer van Het Brabants Landschap. Daarvoor vind je een formulier op de website. Erven Plus is al vol, maar het kan volgens Arjen helpen als blijkt dat er veel belangstelling is voor een check.

Vanuit een oogpunt van biodiversiteit pleit Arjen tenslotte voor gemengde hagen. En hoge fruitbomen en een veld met inheemse bloemen zijn altijd goed voor bijen en insecten.

Het verhaal van eten en gegeten worden, en daar zo goed mogelijke voorwaarden voor creëren geldt natuurlijk ook in onze eigen tuin. Jan Ligthart noemt het “natuurinclusief tuinieren”, tuinieren waarbij je rekening houdt met de natuur. En voor Jan zijn dat niet in de laatste plaats de insecten.
Jan Ligthart is actief bij de Stichting BEI (Bijen Educatie en Informatie). Voor alle duidelijkheid: je hebt honingbijen en wilde bijen. De wilde bijen zijn kwetsbaar, want die zijn vaak afhankelijk van maar één soort gewas. Er is, vertelt Jan, veel onderzoek gedaan naar de concurrentie tussen honingbijen en wilde bijen. Je kunt de wilde bijen in ieder geval helpen met een insectenhotel. In zijn tuin heeft hij een groot insectenhotel ingericht,
Maar het allerbeste is dat je in je tuin allemaal rommelige hoekjes hebt; 70 tot 80 procent van de wilde bijen nestelt in de grond. Jan laat diverse foto’s zien van de hoekjes die hij in zijn tuin heeft gemaakt voor de insecten. Zijn vrouw was niet altijd blij met zijn ingrepen; de achtertuin is nu in ieder geval helemaal Jan’s domein.

Zowel Arjen Stoop als Jan Ligthart kwamen met veel voorbeelden, er werden veel vragen gesteld en er ontstonden levendige discussies. Dat kwam ook omdat er veel “ervaringsdeskundigen” waren onder de aanwezigen die hun eigen mening hadden over bepaalde zaken. Hilariteit ontstond bij een foto van een (volgens Jan) Dela-tuin, met grind en een paar zielige planten. Onder dat grind zit nog plastic ook. Zo moet het dus niet.
Het programma liep erg uit, maar dat was niet erg want men had veel opgestoken én veel gelachen.